काठमाडौं पनि संकटग्रस्त

VDO:http://www.youtube.com/watch?v=xmpNPgUvoxY

• जिउँदा सबै कुखुरा नष्ट गरिने

   

   

   

  
  काठमाडौ, भाद्र १ - बर्डफ्लु नियन्त्रणमा नआएपछि सरकारले शुक्रबारदेखि काठमाडौंलाई पनि संकटग्रस्त घोषणा गरेको छ । साउनमा काठमाडौंमा मात्रै २६ भन्दा बढी र्फममा बर्डफ्लु देखिएपछि यस्तो निर्णय लिइएको हो । यो निर्णयपछि जिउँदा सबै कुखुरा नष्ट गरिने छन् ।
  'अब बिक्री वितरण र ओसारपसारमा प्रतिबन्ध लागेको छ,' प्रमुख जिल्ला अधिकारी वसन्तराज गौतमले भने । सरकारको निर्णय उल्लंघन गर्दै बिक्री र ओसारपसार गरे कारबाही गरिने उनले बताए । र्फमबाहेक घरमा पालिएका कुखुरा पनि नष्ट गर्ने प्रशासनले जनाएको छ ।
  बर्डफ्लु नियन्त्रण नआएपछि सरकारले शुक्रबारदेखि काठमाडौंलाई पनि संकटग्रस्त घोषणा गरेको छ ।
  साउनमा काठमाडौंमा मात्रै २६ भन्दा बढी र्फममा बर्डफ्लु देखिएपछि पशु सेवा विभागले यस्तो निर्णय गरेको हो । शुक्रबार कीर्तिपुर र गोठाटारमा थप ६ स्थानमा बर्डफ्लु देखिएको हो । सरकारले बिहीबार भक्तपुरलाई संकटग्रस्त घोषणा गरेको थियो । यो निर्णयपछि जिउँदा सबै कुखुरा नष्ट गरिने छ ।
  विभागको निर्णयलाई कार्यान्वयन गर्न शुक्रबार प्रशासनमा जिल्ला बर्डफ्लु नियन्त्रण प्राविधिक समितिको बैठक बसेको थियो । बैठकले विभागको निर्णय कार्यान्वयनमा प्रतिबद्धता जनाउँदै सुरक्षा प्रदान गर्ने निर्णय भएको प्रमुख जिल्ला अधिकारी वसन्तराज गौतमले बताए ।
  प्रजिअ गौतमका अनुसार काठमाडौंका ५७ गाविसमध्ये गोठाटार, मूलपानी, मच्छेगाउँ, चाल्नाखेल, थानकोट, मातातीर्थ, महादेवस्थान, सतुंगल, दहचोक, बाडभञ्ज्याङ, पुरानो नैकाप गाबिसलाई संकटग्रस्त घोषणा गरिएको हो । त्यस्तै कीर्तिपुर नगरपालिका पूरै र काठमाडौं महानगरपालिकाको ३५ वडाको पूर्वमा पेप्सीकोला त्रिभुवन विमानस्थल, पश्चिममा मनोहरा खोला, दक्षिणमा अरनिको राजमार्ग, उत्तरमा गोठाटार, मूलपानी गाविस सिमाना तोकिएको छ । 'तोकिएका क्षेत्रमा अब बिक्री वितरण र ओसारपसारमा प्रतिबन्ध लागेको छ,' उनले भने ।
  सरकारको निर्णय उल्लंघन गर्दै बिक्री र ओसारपसार गरे कारबाही गरिने उनले बताए । र्फमबाहेक घरमा पालिएका कुखुरा पनि नष्ट गर्ने प्रशासनले जनाएको छ ।
  विभागले दैवीप्रकोप ऐन ०३९ को दफा ४ अनुसार जारी भएको बर्डफ्लु रोग निणन्त्रण आदेश ०६४ को दफा ५ अनुसार बर्डफ्लु रोग संकटग्रस्त क्षेत्र घोषणा गरी नियन्त्रण गर्ने निर्णय गरेको हो ।
  कुखुरा पालन हुने काठमाडौंका सबैजसो ठाउँमा संकटग्रस्त क्षेत्र घोषणा भएपछि र्फमका जिउँदो कुखुरा सबै नष्ट गर्न र्‍यापिड रेस्पोन्स टोलीसँगै प्रहरी पनि परिचालन गरिने भएको छ । घोषणा गरेको क्षेत्रमा जुन प्रहरी वृत्त र प्रभागको कार्यक्षेत्र पर्छ, उसैले सुरक्षा दिनुपर्ने हुन्छ । बालाजु क्षेत्रको र्फममा बर्डफ्लु फैलनबाट जोगाउन त्यस क्षेत्रमा चेकजाँच कडाइ गर्ने भएको छ । काठमाडौं प्रवेश गर्ने फर्पिङ र नागार्जुन नाका थप कडाइ गरिने गौतमले बताए ।
  केही व्यवसायीले लगानी उठाउन रोगी कुखुरा एक ठाउँबाट अर्को ठाउँ पुर्‍याएपछि बर्डफ्लु फैलिएको हो । काठमाडौं र भक्तपुरमा देखिएको बर्डफ्लु ललितपुर पनि ४ वटा र्फममा देखिसकेको छ । यसअघि एक साता ओसारपसार खुला गरेपछि काठमाडौं उपत्यकाभित्र मात्रै सीमित बर्डफ्लु काभ्रे र हेटौंडासमेत फैलिएको छ ।
  
  एक महिनामा साढे ४ लाख कुखुरा नष्ट
  कुखुरामा बर्डफ्लु देखिएपछि १ महिनायता करिब ४ लाख कुखुरा नष्ट गरिएको छ । साउन पहिलो सातादेखि उपत्यकामा एकपछि अर्को र्फममा बर्डफ्लु देखिएको थियो । भक्तपुरका कुखुरा व्यवसायी सबैभन्दा बढी मारमा परेका छन् ।
  पशु स्वास्थ्य निर्देशनालयका प्रवक्ता नारायणप्रसाद घिमिरेका अनुसार २ साउनदेखि बिहीबारसम्म मुलुकभर १ सय ९ र्फमका ४ लाख ४१ हजार १ सय ७७ कुखुरा नष्ट गरिएको छ । भक्तपुरका मात्रै ३ लाख ३० हजार १ सय ६१ कुखुरा नष्ट गरिएको छ । भक्तपुरका ६२ र्फममा बर्डफ्लु देखिएपछि सरकारले बिहीबारदेखि लागू हुने गरी संकटग्रस्त क्षेत्र घोषणा गरेको छ । घोषणा गरेको पहिलो दिन २६ र्फमबाट ५३ हजार ३ सय ८ वटा कुखुरा नष्ट गरिएको छ । भक्तपुरका सबै गाविस र २ नगरपालिकाका कुखुरा नष्ट गर्न १० प्राविधिक सहितको टोली खटाइएको छ । शुक्रबार नष्ट गरिएका कुखुराको यकिन तथ्यांक आएको छैन, ३० हजारभन्दा बढी कुखुरा नष्ट गरिएको हुन सक्ने निर्देशनालयको अनुमान छ । भक्तपुरमा ८ लाख ५ हजार ५ सय ३६ वटा अण्डा नष्ट गरिएको छ । यस्तै, ३२ हजार २ सय १३ किलो दाना नष्ट गरिएको छ ।
  संकटग्रस्त घोषणा भएपनि कुखुरा नष्ट गर्न पर्याप्त जनशक्ति परिचालन नगरिएकामा व्यवसायीले असन्तुष्टी जनाएका छन् । घोषणासँगै दाना पाउन छाडेका कारण रोग नलागेका कुखुरा पनि मर्न थालेपछि व्यवसायी थप मारेमा परेका छन् । नष्ट गरिएका कुखुराको मात्रै सरकारले क्षतिपूर्ति दिने गरेको छ । ४ साताभन्दा बढीको बोइलरको १ सय ३० र त्यसभन्दा कमको ५० रुपैयाँ दिने गरिएको छ । प्यारेन्ट स्टक लेयर्सको ५ सय, प्यारेन्ट स्टक बोइलरको २ सय ५० रुपैयाँ राहत दिने गरिएको छ । कुखुरा नष्ट गर्न फिल्डमा खटिएका प्राविधिक टोली व्यवशायीबीचको तानातानमा पर्ने गरेका
  छन् । 'पहिला आफ्नो र्फम आउन आग्रह गर्दै आज (शुक्रबार) त व्यवसायीले घेरा नै हाले,' छालिङ र नगरकोटका टोली प्रमुख पशु चिकित्सक रामपरीक्षण साहले भने, 'योजनाअनुसार काम गर्न गाह्रो भइसक्यो ।' एउटा गाविसमा २ टोली परिचालन गर्नुपर्ने व्यवसायीको माग छ । कुखुरा नष्ट गर्न भक्तपुरमा १० टोली खटेका छन् । एउटा टोलीमा १० कामदार, १ पशु चिकित्सक र २ प्राविधिक छन् ।
  नष्ट गरिएका कुखुरा गाड्ने ठाउँ नभएको भन्दै बोरामा राखेर त्यत्तिकै छाड्ने गरिएको गुनासो सर्वसाधारणको छ । भक्तपुर सल्लाघारीको सुवाल पोल्ट्री र्फममा बिहीबार नष्ट गरिएका कुखुरा त्यत्तिकै छाडिएको थियो । यस्तै, शुक्रबार पनि ताथली गाविसमा नष्ट गरिएका कुखुरा यसरी नै छाडेको भन्दै स्थानीयबासीले विरोध जनाएका छन् । कतिपय स्थानमा नष्ट गरिएका कुखुरा गाड्न समान्य खाडल मात्र बनाइएको भन्दै स्थानीयबासीले विरोध गरेका छन् । सानो खाडलमा धेरै कुखुरा गाड्दा फैलेको दुर्गन्धका कारण यसअघि जगातीका बासिन्दा बिरामी परेका थिए । संकटग्रस्त घोषणा गरेपछि ३ महिनासम्म कुखुरा पाल्न पाइँदैन ।
  
  
  
  
  प्रकाशित मिति: २०७० भाद्र १